Ei voor Han Soete : Ovl IMC

Reeds enkele jaren functioneert http://www.indymedia.be als frontorganisatie van de PVDA. Kaderlid Han Soete was er van bij het begin bij, en zoals ik vandaag heb kunnen vaststellen voert hij nog altijd het hoge woord op de vergaderingen en bepaalt wie wat mag zeggen. Dit heeft niets meer met vrije media te maken, maar met de propagandamachine van de PVDA. We trekken onze lessen uit de geschiedenis, en ditmaal zijn we gewapend tegen het dogmatisme en het sectarisme.

Daden zeggen meer dan woorden, maar voor wie meer wil weten over heel de affaire geef ik hier een analyse:

Indymedia in België

Indymedia in België is de facto versnipperd. Er is één nationale site http://www.indymedia.be. Naast deze nationale site zijn er lokale sites voor de regio’s West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen, Antwerpen en Luik. Deze lokale sites zijn gedeeltelijk ontstaan in een reactie op de dominantie van de PVDA binnen indymedia.be. Elke van deze sites worden door autonome lokale collectieven onderhouden. In de lokale collectieven draaien veel ex-leden van indymedia.be mee. Naast de lokale indymedia-sites is er de Brusselse site http://www.cemab.be, deze is niet erkend als imc door het globale netwerk, maar heeft een gelijkaardige functie.

Korte historiek van http://www.indymedia.be

Indymedia België werd opgericht in 2000. Eén van de oprichters was Han Soete, die vandaag nog altijd hét boegbeeld van indymedia.be is. Ondertussen is bekend dat deze Han Soete een voorgeschiedenis als PVDA-kaderlid heeft. Enkele maanden voor de oprichting van indymedia.be was hij hoofd van een multimedia-project van de PVDA, dat de verkiezingsvideo’s verzorgde. Han Soete zelf heeft altijd elke band met de PVDA ontkend. Hij is zelf zo ver gegaan de internetversie van Solidair (het weekblad van de PVDA) te vervalsen om zijn band met de PVDA te verdoezelen.
In de beginjaren van de site http://www.indymedia.be kon men wel degelijk spreken over een collectief met een grote interne diversiteit. Door de jaren heen is de achterban van indymedia.be meer en meer gekrompen. In een eerste fase werden meningen die afweken van de PVDA op de site aangevallen door de PVDA-gelieerde leden van het collectief, die hun status aanwendden opdat deze mensen zich niet meer welkom voelden op de site. In een tweede fase werd de site zélf aangewend als propaganda-instrument ter ondersteuning van de PVDA. Dit uitte zich niet in directe steun aan de partij, maar wel in steun aan de eenheidsinitiatieven waar de partij in verwikkeld was (de niet-communistische frontbewegingen in PVDA-terminologie). Door de jaren heen verlieten de onafhankelijke leden van het collectief één voor één indymedia.be, zodat uiteindelijk een kerngroep van PVDA’ers achterbleef. Deze groep legde zich achter de schermen verder toe op het integreren van indymedia.be in het netwerk van frontorganisaties rond de PVDA, een project dat structurele verankering kreeg met de omvorming van de vzw Aanzet tot Getbasic.

In 2005 bereikte de spanningen tussen indymedia.be en de lokale collectieven een hoogtepunt. Imc-Luik stelde officieel voor indymedia.be niet meer te erkennen als een imc, via een ‘desaffiliatie’-procedure. De collectieven van Luik, Oost-Vlaanderen, West-Vlaanderen, Nederland, Marseille, Nantes en Zweden steunden de uitzetting van indymedia.be uit het netwerk. De collectieven van Cleveland en de Canarische eilanden blokkeerden dit voorstel omdat ze over niet genoeg informatie beschikten om deze beslissing te rechtvaardigen. Uiteindelijk werd beslist om de url belgium.indymedia.org te ‘neutraliseren’ en naar alle imc’s in België te laten verwijzen.

Schendingen van de Principes van Eenheid

Het indymedianetwerk wereldwijd is een los samenhangend geheel. Om toe te treden tot het netwerk moet een collectief aan een aantal voorwaarden voldoen, waaronder een gemotiveerde onderschrijving van “de principes van eenheid”. Deze principes zijn zowat het enige ideologische bindingsmiddel van het netwerk. Het Luikse voorstel was gebaseerd op het feit dat indymedia.be nog weinig principes in de praktijk respecteerde.

“1. Het Independent Media Center Network (IMCN) is gebaseerd op principes van gelijkheid, decentralistie (sic) en lokale autonomie. Het IMCN is niet ontstaan uit een gecentraliseerd bureaucratisch process (sic), maar uit de zelforganisatie van autonome collectieven die het belang erkennen van het ontwikkelen van een unie van netwerken.”

Indymedia.be heeft steeds getracht de ontwikkeling van lokale Belgische imc’s tegen te werken. Niet openlijk door de nieuwe imc’s te blokkeren bij hun intrede in het netwerk, maar op minder zichtbare manieren. Leden van het .be-collectief lanceerden een online-campagne van persoonlijke aanvallen op leden van de lokale collectieven. Internet-links naar de lokale sites op indymedia.be werden verborgen. Daarenboven weigerde indymedia.be concrete samenwerking met de lokale collectieven, en weigerde ze de url belgium.indymedia.org te delen met de andere collectieven ondanks internationale druk.

“2. Alle IMC's erkennen open uitwisseling en open toegang tot informatie als een basis voorwaarde voor het creëren van een vrijere en rechtvaardigere samenleving.”

Het edito-team van indymedia.be staat bekend voor haar censuurbeleid, dat uniek is binnen het wereldwijde IMC-netwerk. Vaak worden artikels verborgen die niet stroken met de partijlijn van de PVDA of kritiek geven op de eenheidsinitiatieven waar de partij in actief is. Normaal gezien zijn verborgen artikels nog steeds zichtbaar op een aparte pagina, maar bij indymedia.be zijn deze artikels zwarte tekst op een zwarte achtergrond en dus onleesbaar. Daarenboven zijn er meerdere artikels en commentaren die volledig gewist of gewijzigd werden, iets wat buiten de bevoegdheid van het edito-team valt en op vervalsing van informatie neerkomt.

“4. All IMC's zullen een webgebaseerd open publishing systeem hanteren, gebaseerd op het vertrouwen van de posters en lezers, om zo individuen, groepen en organisaties toe te laten hun ideën (sic) te uiten. Ze kunnen dit anoniem doen als ze dat wensen. (…)”

Het recht om anoniem te posten wordt niet gerespecteerd door het .be-collectief. Meerdere male hebben leden van indymedia.be anonieme schrijvers, door het opsporen van IP-adressen, geëxposeerd door ze met naam en toenaam te vermelden in commentaren onder de artikels. Er zijn zelfs gevallen bekend waarbij het pseudoniem van een anonieme schrijver in het artikel zelf vervangen werd door zijn/haar echte naam.

“5. Het IMC Netwerk en de lokale IMC's zullen geen winstoogmerk hebben.”

Han Soete, Raf Custers en Bruno de Bondt schreven in 2004 het boek “media-activisme” , waarvoor ze uitvoerig beroep deden op de expertise van het indymedia-netwerk en hun status als ‘indymedia-leden’. De financiële opbrengsten van dit boek zijn nooit teruggevloeid naar het netwerk. Deze inbreuk krijgt een collectief karakter als we hier de statuten van de PVDA naastleggen:

“77. Het gemiddelde inkomen van een arbeider wordt als norm genomen om de individuele bijdragen van alle stemgerechtigde leden te bepalen. Deze norm houdt rekening met de noden van de partij en de familiale en materiële situatie van de celleden.
78. Kaders zijn verplicht aan deze norm te leven. Op die manier houdt de partij de leiding financieel zuiver en bestrijdt ze het carrièrisme.”

Uit dit deel van de statuten kunnen we afleiden dat alle inkomens van PVDA-leden die het gemiddelde inkomen van een arbeider overtreffen naar de partij vloeien. Indien individuele PVDA- leden zichzelf verrijken met hulp van het indymedia-netwerk vertaalt dit zich in bijkomende financiering van de partij. Dit toont aan dat de partij belangen heeft bij dit soort acties.

Indymedia.be heeft tevens dubieuze financiële banden met de vzw Getbasic. Getbasic is legaal gezien de voortzetting van de vzw. Aanzet, een samenwerkingsverband tussen IKOVE en IMAST, onder een andere naam. Getbasic krijgt jaarlijks 150.000 euro subsidies van de Vlaamse Overheid. Daarnaast heeft Getbasic volgens haar beleidsplan ook inkomsten uit andere bronnen, waaronder indymedia.be die jaarlijks 1200 Euro aan Getbasic overmaakt. Het grootste deel (rond de 150.000 Euro) van de inkomsten van Getbasic gaat naar de verloning van fulltime-werkkrachten. Deze fulltime-jobs worden voornamelijk ingevuld door mensen met sterke banden met de PVDA, waaronder de mensen van het .be-collectief. Tijdens de klacht van Luik in 2005 ontkende het process-team dat Getbasic en indymedia.be met elkaar verwoven waren, ondertussen worden ze op de site vermeld als ‘zusterorganisatie’, organiseren ze de meeste evenementen ‘in samenwerking’ en wordt de grens tussen de twee organisaties steeds vager. Het is cynisch dat in dezelfde periode van toenadering tussen Getbasic en indymedia de vraag naar geld op de site prominenter aanwezig werd.

“6. Alle IMC's erkennen het belang van proces voor sociale verandering en zijn geëngageerd tot het ontwikkelen van net (sic) hiërarchische en anti-authoritaire (sic) relaties, van interpersoonlijke relaties tot groepsdynamieken. Hiervoor zal een IMC zich collectief organiseren en geëngageerd zijn tot de principes van beslissingen te nemen bij consensus en tot het ontwikkelen van een [direct, participerend democratisch process (sic)] dat transparant is voor de leden.”

Indymedia.be is vanaf haar ontstaan een vrij sterk gecentraliseerd collectief geweest, met een focus op mediaproductie. Over de jaren heen is de reële beslissingsmacht verder geconcentreerd in de handen van de PVDA-gelieerde leden, als gevolg van een doelbewuste strategie die eruit bestond andersdenkenden één voor één buiten te werken d.m.v. persoonlijke aanvallen en eindeloze discussies. De vergaderingen van het collectief werden veelal gedomineerd door één persoon, mensen met andere ideeën van buiten het collectief werden steevast als vijanden afgeschilderd. Dit was de situatie binnen het collectief in 2004, maar het collectief slaagt er regelmatig in nieuwe mensen te betrekken. De PVDA-leden blijven bewust low-profile en gaan zich niet als partijleden profileren.

Door de jaren heen zijn verschillende maatregelen genomen door de PVDA-kern om de transparantie tegen te gaan. De e-maildiscussielijsten van indymedia.be zijn niet meer van buitenaf leesbaar, waar dit voor de meeste imc’s wel het geval is.

De frontwerking van de PVDA

Wie de interesse van de PVDA in een concept als indymedia wil begrijpen moet een begrip hebben van de netwerkvorming van deze partij. De reële macht van de partij schuilt immers in de vele organisaties die deel uitmaken van haar netwerk. Dit netwerk is ontstaan uit een bewuste partijstrategie, die we hier aan de hand van de statuten zullen toelichten.

“Als hoogste organisatievorm van de arbeidersklasse verbindt de partij zich met de vele organisaties die de massa’s oproepen om de klassenstrijd op alle terreinen te ontwikkelen. De partij ondersteunt al deze organisaties en werkt er actief in. Zij spoort er de juiste opvattingen op om ze over te nemen en te propageren. Haar overtuigingswerk is erop gericht ze allemaal te laten leiden door eenzelfde revolutionaire lijn voor het socialisme.”

“Om met zo breed mogelijke lagen banden te creëren en te onderhouden richt de partij onder haar leiding massaorganisaties op die tot doel hebben niet-leden de kans te geven met de doelstellingen, de lijn en de ideologie van de partij in contact te komen en bij te dragen tot de verwezenlijking van de doelstellingen van de partij op een welbepaald terrein.”

“De partij werkt eveneens toegewijd, eerlijk en enthousiast in niet-communistische frontbewegingen of frontorganisaties die een strijdplatform ontwikkelen dat overeenkomt met deeldoelstellingen van de partij. De communisten zijn de eersten om zich te engageren in alle fronten die objectief aan de verlangens van brede massa’s van de werkers en van de jeugd beantwoorden.”

De PVDA maakt dus een onderscheid tussen 2 soorten organisaties: communistische ‘massabewegingen’ die door het centraal comité opgericht worden, en niet-communistische frontbewegingen waarbinnen partijleden zich engageren om de deeldoelstellingen van de partij na te streven. In beide soorten organisaties worden partijleden geacht de mensen rondom hen te overtuigen zich “te laten leiden door eenzelfde revolutionaire lijn voor het socialisme”. Organisaties opgericht vanuit de partij hebben in de meeste gevallen duidelijk aanwijsbare banden met de partij. We vermelden in deze categorie Geneeskunde voor het Volk, Advocaten voor het Volk, INTAL, Aanzet, Regards Croisés en de jongerenbewegingen COMAC en MLB. De tweede categorie is veel ruimer en omvat alle organisaties en bewegingen waarbinnen PVDA-leden actief zijn en de partij bepaalde belangen heeft. Voorbeelden van deze categorie zijn de Eurotop-comités (O19, D14,…), StopUSA en het gewezen Resist-kartel.

Conclusie

Niemand betwist het goede werk dat door de mensen van de PVDA gedaan wordt, maar het huidige indymedia.be/Getbasic project heeft nog weinig te maken met het globale indymedia-gebeuren. Het zou oneindig veel constructiever zijn mocht de PVDA onder een andere naam haar werk doen, en indymedia indymedia laten.

Voetnoten:

1)Deze informatie kwam aan het licht na onderzoekswerk door onafhankelijke media-activisten onder de pseudoniemen ZYX, Corneel en Zweinstein. Ze is na te lezen op de volgende web-adressen:
http://imc.webspace4free.biz/ , http://ovl.indymedia.org/news/2004/11/3507.php
2)http://imc.webspace4free.biz/ Deze informatie stemt overeen met persoonlijke bevindingen. De persoonlijke betrokkenheid van Han Soete kwam aan het licht in een mail naar het webteam van http://www.solidair.org. Een citaat: “Hoi PVDA webteam. Er is blijkbaar iets misgelopen op jullie website waardoor namen van auteurs worden gewijzigd.” Het webteam antwoordde dat dit het gevolg was van een servercrash 3 jaar geleden. Niet alleen is dit technisch onmogelijk, de uitleg stemt ook niet overeen met de timing waarop de meldingen van vervalsing werden gemaakt.
3)Met ‘status’ wordt hier verwezen naar het charismatisch leiderschap van de betreffende personen en hun positie als ‘lid van het collectief’ dat hen onderscheidde van de andere bezoekers op de site.
4)Bron: http://www.indymedia.be Deze campagne bereikte een hoogtepunt in het jaar 2003, toen de website aangewend werd voor de verkiezingscampagne van het RESIST-kartel (waarbij leden van het .be-collectief op de lijsten stonden). Tevens terug te vinden in het online document: http://docs.indymedia.org/view/Local/BelgiumSituationEn
5)Af te leiden uit de getuigenissen van ex-leden en de continue daling van het aantal niet-PVDA’ers op de e-mailarchieven: http://archives.lists.indymedia.org/imc-belgium-process/ en http://archives.lists.indymedia.org/imc-belgium-edito/ Deze archieven zijn door de leden van het .be-collectief niet meer vrij toegankelijk gemaakt vanaf Juni 2004. Dit maakt consultatie na deze periode onmogelijk, maar kan als een politiek feit op zich beschouwd worden.
6)http://lists.indymedia.org/pipermail/imc-process/2005-April/0407-o5.html
7)Ik heb enkele casussen van falsificatie die deze these ondersteunen ter beschikking van het globale indymedia-netwerk geplaatst in het online document http://docs.indymedia.org/view/Local/BePOUviolation1
8)http://www.indymedia.be en http://docs.indymedia.org/view/Local/BelgiumSituationEn
9)Naast de klachten van de individuele gebruikers maakte ook het Nederlandse collectief melding van deze praktijken: http://lists.indymedia.org/pipermail/imc-process/2005-April/0421-0q.html
10)Soets, H. Custers, R., De Bondt, B. Media-activisme, don’t hate the media, be the media. EPO, 2004.
11)Statuten van de PVDA, VIIde congres van de partij van de arbeid in België, 1 mei 2003
12)http://ovl.indymedia.org/news/2004/09/3195.php (27/03/2005)
13)Bijlagen bij het Belgisch Staatsblad, 13/01/2004. Neergelegd ter Griffie op 31/12/2003
14)WILLOCKX, R., VAN RIET, M., VANDENBROUCKE, D. CLAES, D. DE VOS, P. Beleidsplan Getbasic., onuitgegeven subsidieaanvraag naar het Fonds Pascal Decroos. Online consulteerbaar op http://www.getbasic.be/beleidsplan_getbasic.pdf (16/05/05)
Dit document is ondertussen niet meer beschikbaar op internet. Gedrukte versie is beschikbaar.
15)Discoursanalyse van http://archives.lists.indymedia.org/imc-belgium-process/ en http://archives.lists.indymedia.org/imc-belgium-edito/, in combinatie met de eerder aangehaalde informatie.
16)http://docs.indymedia.org/view/Local/BelgiumSituationEn
17)Statuten van de PVDA, VIIde congres van de partij van de arbeid in België, 1 mei 2003